رایگان و بدون ثبت‌نام
راهنما و مرجع آموزشی

محاسبه معدل دانشگاهی چگونه انجام می‌شود؟

در نظام‌های دانشگاهی و آموزشی، صرفاً میانگین ساده نمرات ملاک سنجش نیست، بلکه هر درس دارای «تعداد واحد» (وزن اعتباری) است. در نتیجه نمرات دروس تخصصی و پرواحد تأثیر بسیار بیشتری در معدل دارند.

معدل ترم و معدل کل از تقسیم مجموع ضرب نمره هر درس در واحد آن، بر مجموع کل واحدهای اخذ شده محاسبه می‌گردد.

مراحل محاسبه معدل وزنی

نحوه محاسبه معدل ترم و نمره مورد نیاز:

۱

ضرب نمره در تعداد واحد

نمره کسب‌شده در هر درس در تعداد واحدهای آن (مثلاً ۳ واحد) ضرب می‌شود.

۲

جمع کل نمره‌واحدها

حاصل‌ضرب نمرات همه دروس با یکدیگر جمع می‌شود.

۳

تقسیم بر جمع کل واحدها

عدد به دست آمده بر مجموع تعداد کل واحدهای گذرانده تقسیم می‌شود.

فرمول و مبانی ریاضی

فرمول رسمی محاسبه معدل وزنی و GPA

برای تبدیل معدل سیستم ایران به GPA ۴ امتیازی: معدل‌های ۱۶ تا ۲۰ معادل GPA بین ۳.۵ تا ۴.۰ هستند.

معدل وزنی = ∑ (نمره درس × تعداد واحد) ÷ ∑ (تعداد واحدها)
نمره
نمره درس: نمره از ۰ تا ۲۰.
واحد
تعداد واحد درس: ضریب درس در چارت تحصیلی (معمولاً ۱، ۲، ۳ یا ۴ واحد).
مثال عددی و حل گام‌به‌گام

مثال: محاسبه معدل ترم دانشجویی با ۴ درس مختلف

مشخصات نمرات و واحدهای ترم:

مشخصات مفروضات:
ریاضی ۱ (۳ واحد):نمره ۱۷
فیزیک ۱ (۳ واحد):نمره ۱۵
برنامه‌نویسی (۴ واحد):نمره ۱۹
زبان عمومی (۲ واحد):نمره ۱۸
مراحل محاسبه:
درس ۱:۱۷ × ۳ = ۵۱
درس ۲:۱۵ × ۳ = ۴۵
درس ۳:۱۹ × ۴ = ۷۶
درس ۴:۱۸ × ۲ = ۳۶
جمع نمره‌واحدها:۵۱ + ۴۵ + ۷۶ + ۳۶ = ۲۰۸
جمع واحدها:۳ + ۳ + ۴ + ۲ = ۱۲ واحد
معدل ترم:۲۰۸ ÷ ۱۲ = ۱۷.۳۳
نتایج محاسبه شده مثال:
معدل ترم دانشجو۱۷.۳۳ (معدل الف)
معادل GPA تقریبی3.67 از 4.0
جدول ارقام و سناریوهای رایج

جدول تبدیل معدل ایران (از ۲۰) به مقیاس GPA دانشگاه‌های خارج

جدول معادل‌سازی سیستم آموزشی ایران با نمره‌دهی بین‌المللی:

محدوده نمره در ایراندرجه حروفیمعادل GPA از 4.0وضعیت تحصیلی
۱۷.۰۰ تا ۲۰.۰۰A3.70 تا 4.00عالی (ممتاز / الف)
۱۵.۰۰ تا ۱۶.۹۹B3.00 تا 3.69بسیار خوب
۱۳.۰۰ تا ۱۴.۹۹C2.00 تا 2.99خوب / متوسط
۱۰.۰۰ تا ۱۲.۹۹D1.00 تا 1.99قبولی ضعیف
کمتر از ۱۰.۰۰F0.00مردود (افتاده)

دانشگاه‌های مختلف بین‌المللی ممکن است فرمول تبدیل WES یا جدول اختصاصی داشته باشند.

پاسخ به ابهامات رایج

سؤالات متداول درباره محاسبه معدل ترم و کل

در اکثر دانشگاه‌های دولتی و آزاد، کسب معدل ۱۷ و بالاتر در یک ترم به شرط گذراندن حداقل سقف واحد، به عنوان دانشجوی ممتاز (معدل الف) شناخته شده و اجازه اخذ تا ۲۴ واحد در ترم بعد را می‌دهد.